Historie Starego Miasta (Kościół pw. św. św. Apostołów Filipa i Jakuba)

lektor Lektor
Plac rozciągający się wokół kościoła farnego pw. św. św. Apostołów Filipa i Jakuba przez stulecia był drugim, obok placyku przy małej świątyni pw. Najświętszej Marii Panny, miejscem pochówku żorzan. Najbogatszych mieszczan grzebano w kościelnych kryptach, zaś nad ich trumnami umieszczano nagrobne tablice. Wokół kościoła chowano uboższych, w zwykłych grobach, które nie zachowały się do dziś. Z jednym wyjątkiem. Na początku XVII wieku pochowano tu bowiem trójkę małych dzieci – Ewę, Jana i Walentina – które zmarły w trakcie licznych wtedy epidemii. Walentina pochowano oddzielnie, Jana i Ewę – razem. Upamiętniały to dwie wapienne tablice położone na ich grobach. W tamtych czasach było to wydarzenie niezwykłe i rzadkie – do śmierci dzieci z reguły nie przywiązywano zbyt dużej wagi, a wydatek związany z postawieniem tego typu kamiennych nagrobków musiał być spory. Najprawdopodobniej były to dzieci wywodzące się z najbogatszych miejskich rodów, których rodzice bardzo się do nich przywiązali. Dalsza historia obydwu płyt nagrobnych jest bardzo niezwykła. Pierwotnie znajdowały się na placu kościoła parafialnego. Następnie, po przeniesieniu cmentarza miejskiego na teren zasypanej fosy, wmurowane zostały w ogrodzenie kościelne naprzeciwko głównego wejścia do kościoła. Po remoncie ogrodzenia w latach 30. XX wieku trafiły do środka kościoła. W trakcie remontu kościoła po jego zburzeniu w 1945 roku, płyty wyniesiono na gruzowisko przy kościelnym murze. Płyta upamiętniająca małego Walentina została prawdopodobnie zniszczona, zaś płyta Jana i Ewy została uratowana przez Zygmunta Laskowskiego, nauczyciela historii, pasjonata miejskich dziejów i założyciela Towarzystwa Miłośników Miasta Żory. Po likwidacji izby muzealnej Towarzystwa Miłośników Miasta Żory, płyta najpierw niszczała w szatni gimnastycznej w żorskim liceum, ostatecznie jednak trafiła w ręce rodziny Mandla, która w 2009 przekazała ją do Muzeum Miejskiego. W tej chwili jest ona najstarszym zabytkiem ruchomym w muzealnej kolekcji.

Więcej o: Kościół pw. Apostołów św. Filipa i św. Jakuba
zory